Słońce nie zmieni typu rotacji różnicowej. Nowe symulacje obalają przekonanie sprzed dekad

12 marca 2026, 08:35

Przez ponad 45 lat naukowcy uważali, że istnieją dwa rodzaje rotacji różnicowej: taka jaką obserwujemy w przypadku Słońca oraz przeciwna. Z rotacją różnicową mamy do czynienia wówczas, gdy różne części tego samego ciała poruszają się z różną prędkością kątową, mają różną prędkość obrotową. Słońce obraca się szybciej na równiku niż na biegunach. Dotychczasowe modele przewidywały, że u starszych wolno obracających się gwiazd prędkość kątowa na biegunach staje się większa niż na równiku. Ma to olbrzymie znaczenie dla zrozumienia procesów zachodzących w gwiazdach, gdyż topologia rotacji różnicowej wpływa na ich aktywność magnetyczną i ewolucję.



Spragnione biopaliwa

14 kwietnia 2009, 11:59

Coraz liczniejsze badania dowodzą, że większość biopaliw nie jest tak ekologiczna, jak początkowo sądzono. Naukowcy z University of Minnesota sprawdzili, ile litrów wody pochłania produkcja bioetanolu z kukurydzy.


Czemu van Gogh staje się brązowy?

15 lutego 2011, 11:37

Obrazy Vincenta van Gogha, ze słynną serią słoneczników na czele, blakną szybciej od obrazów współczesnych Holendrowi malarzy. Dzieje się tak ponoć z powodu wykorzystywanej przez niego techniki uzyskiwania żółci.


Nowy materiał na protezy naczyń

29 kwietnia 2015, 11:12

Austriaccy naukowcy opracowali sztuczne naczynia krwionośne ze specjalnego elastomeru. Mają one świetne właściwości mechaniczne i z czasem są zastępowane przez endogenne tkanki, dzięki czemu na końcu otrzymuje się w pełni funkcjonalne nowe naczynie.


Słońce jest znacznie mniej aktywne niż podobne mu gwiazdy

4 maja 2020, 09:16

Słońce wydaje się znacznie mniej aktywne niż inne podobne mu gwiazdy. Do takich zaskakujących wniosków doszedł międzynarodowy zespół astronomów, który przeanalizował dane z Teleskopu Kosmicznego Keplera. Odkrycie, dokonane przez grupę kierowaną przez Timo Reinholda z Instytutu Badań Układu Słonecznego im. Maxa Plancka, pozwoli na lepsze zrozumienie ewolucji naszej gwiazdy.


Chomik europejski

Hibernacja zatrzymuje zegar biologiczny

22 sierpnia 2007, 14:19

Biolodzy uważają, że zegar biologiczny zatrzymuje się na czas zimowej hibernacji. Zjawisko to zaobserwowano u chomików europejskich (Cricetus cricetus). To największy gatunek tych gryzoni, rzadko hodowany w niewoli.


Ściśnij ramię, a pomożesz sercu

26 lutego 2010, 12:38

Czasowe wstrzymanie przepływu krwi w ramieniu ograniczenia uszkodzenia serca u osób z zawałem. Duńscy naukowcy sądzą, że procedura ta uruchamia w sercu naturalne mechanizmy przeciwdziałające niedoborom tlenu.


Feromonowe naznaczanie

20 sierpnia 2012, 13:41

Młode samce muszek owocowych (Drosophila melanogaster) z czasem uczą się omijać samice, które już spółkowały. Dotąd naukowcy nie wiedzieli, jak im się to udaje. Teraz okazało się, że po spółkowaniu partner zostawia na ciele samicy trochę feromonu cVA (od ang. 11-cis-Vaccenyl acetate) i to właśnie ta substancja spełnia rolę erotycznego znaku drogowego.


Psy mają pamięć epizodyczną

24 listopada 2016, 11:22

Psy pamiętają czyjeś skomplikowane działania nawet wtedy, gdy nie spodziewają się, że ich pamięć zostanie poddana próbie.


Roślinne sterole zwiększają ryzyko choroby niedokrwiennej serca

20 stycznia 2022, 17:36

Fitosterole, roślinne sterole wchodzące w skład błon komórkowych, zwiększają ryzyko rozwoju miażdżycy i innych chorób układu krążenia, donoszą naukowcy z Uniwersytetu w Lipsku. Wyniki ich badań, przeprowadzonych we współpracy z innymi europejskimi grupami naukowymi, zostały opublikowane na łamach Nature Communications.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk